Innovations of War
Introductiefilm 'Innovations of War'[I] - Geluid aan-/uitzetten: spatiebalk.
Aanjager van innovatie?
Ontheemde mensen, doden en gewonden en een ontwrichte samenleving: oorlog zorgt vaak voor veel ellende. Toch kan oorlog ook zorgen voor ontwikkeling. Op allerlei gebieden. In het onderzoek op deze site ga ik op zoek naar een antwoord op de vraag: in hoeverre zijn militaire conflicten in de geschiedenis aanjager van innovatie?
Wanneer spreken we van innovatie? Wat zijn onze criteria?
Volgens Van Dale spreekt men van innovatie als er sprake is van: invoering van iets nieuws, een nieuwigheid en technische, industriële vernieuwing.
Maar wanneer is er dan sprake van iets nieuws, wanneer spreken we van technische en industriële vernieuwing?
In dit onderzoek wordt gesproken van innovatie als:
- Door technische wijzigingen (de manier van) oorlogsvoering substantieel verandert.
- De technische verandering directe- of indirecte gevolgen heeft voor de samenleving.
Home
Prehistorie - Oudheid
Middeleeuwen - Vroeg moderne tijd
Wereldoorlog I - Wereldoorlog II
Koude Oorlog - Nu
Trebuchet uit de 13e eeuw [II]
Achtergrond - Gekozen conflicten
Wie, Wanneer? Aanleiding van de oorlog
Voor dit onderzoek heb ik een aantal conflicten gekozen die relevant zijn om de onderzoeksvragen te kunnen beantwoorden. Het is dus geen uitputtend overzicht van alle conflicten, oorlogen en veldslagen die ooit door de mensheid zijn gevoerd. Dat zou voor dit doel te ver voeren. Mocht je geintereseerd zijn in alle conflicten, kijk dan naar:
- https://nl.wikipedia.org/wiki/Lijst_van_oorlogen_(chronologisch)
- https://www.tracesofwar.nl/period.asp
- https://www.britannica.com/topic/list-of-wars-2031197
Gekozen conflicten:
Statenoorlog Sumer-Elam
De oorlog tussen de staten Sumer en Elam van 2700 v.C laat goed zien dat er al erg vroeg in de geschiedenis oorlog werd gevoerd.
De staat Elam viel voortdurend de vruchtbare en meer ontwikkelde staat Sumer binnen om er belangrijke handelsroutes
te kunnen gebruiken en om basisgrondstoffen zoals ijzer en hout te bemachtigen.
Het is de oudst gedocumenteerde oorlog [1].
Gallische oorlog
De oorlog tussen de Romeinen en de Galliers 58-51 v.C is de bekendste Romeinse oorlog. Uiteraard vanwege hun standvastigheid (denk aan Asterix en Obelix).
Toch zijn de Galliers nooit een oorlog begonnen.
Deze oorlog werd gestart door Julius Caesar die zag hoe zijn Romeinse grondgebied overspoeld werd door Helvetische immigranten.
Hij zag ook hoe Gallie werd binnengevallen door agressieve Germaanse stammen.
Voor Caesar genoeg aanleiding om Rome te 'beschermen' en een oorlog te beginnen. (En rijkdom, politieke macht en roem te bemachtigen...
en zijn torenhoge schulden weg te werken...) [2]
Honderjarige oorlog
De honderdjarige oorlog 1337-1453 n.C was vooral een steeds weer oplaaiende oorlog tussen Engeland en Frankrijk.
Tijdens deze periode kwam het buskruit naar Europa (ong. 1350 n.C) wat de oorlogsvoering flink zou veranderen. Zeker toen er in de 15e eeuw kanonnen werden ontwikkeld.
De oorlog begon tussen het Franse huis Valois en het Engelse huis Plantagenet. Beide families wilden de net gevallen Franse troon van het uitstervende huis
Capet overnemen, wat leidde tot vele oorlogen uitgevochten in Frankrijk, Belgie en Nederland. [3]
Tachtigjarige oorlog
De tachtigjarige oorlog van 1568-1648 n.C was een conflict tussen Spanje en de Nederlanden.
In de zestiende eeuw maakten de Nederlanden deel uit van het Spaanse rijk onder leiding van Karel V.
Toen deze Karel V de leiding van de Nederlanden overdroeg aan zijn zoon Filips II, ontstonden er al snel problemen.
Veel mensen waren het niet eens met Filips II en zijn strenge regels. Om zijn wetten te handhaven, stuurde Filips
gezagvoerders naar de Nederlanden. Wat zorgde voor voortdurende strijd. Tijdens deze oorlog was er vooral
veel innovatie in de scheepsbouw. [4]
Eerste Wereldoorlog
De eerste wereldoorlog 1914-1918 speelde tussen de geallieerden (o.a. Frankrijk, Groot-Brittannië, Rusland,
later de VS) tegen de Centralen (Duitsland, Oostenrijk-Hongarije, Ottomaanse Rijk, Bulgarije).
Directe aanleiding was de moord op de Oostenrijkse troonopvolger Franz Ferdinand in Sarajevo (1914), maar wisselende bondgenootschappen en nationalistische gedachten
zorgden al veel langer voor onrust.
De Eerste Wereldoorlog zorgde voor een enorm snelle ontwikkeling van tanks, militaire luchtvaart, radioverbindingen en medische technieken. Dit conflict is belangrijk: veel moderne technologieën vinden hier hun oorsprong. [5]
De Eerste Wereldoorlog zorgde voor een enorm snelle ontwikkeling van tanks, militaire luchtvaart, radioverbindingen en medische technieken. Dit conflict is belangrijk: veel moderne technologieën vinden hier hun oorsprong. [5]
Interbellum
Het interbellum is de periode tussen de Eerste- en de Tweede Wereldoolog 1918-1939
Na de Vrede van Versaille (1918) brak een tijd aan zonder oorlog. Wel waren er veel spanningen. Er ontstonden wereldwijd economische problemen en
met name in Europa waren er veel politieke spanningen door de opkomst van dictators zoals Lenin, Mussolini en Hitler.
Alle onrust leidde uiteindelijk tot een Tweede Wereldoorlog. [6]
Tweede Wereldoorlog
Tussen 1939-1945 volgde de Tweede Wereldoorlog waarbij de geallieerden (o.a. Groot-Brittannië, Sovjet-Unie,
Verenigde Staten, Frankrijk) vochten tegen de Asmogendheden (Duitsland, Italië, Japan). Duitsland viel op 1 september 1939 Polen binnen.
Groot-Brittannië en Frankrijk verklaarden daarop aan Duitsland de oorlog. Later, door
´Operatie Barbarossa´
Grootscheepse aanval van Nazi-Duitsland op de Sovjet-Unie (22 juni 1942).
en de aanval op Pearl Harbor
voegden de Sovjet-Unie en de Verenigde staten zich ook nog bij het conflict.
De Tweede Wereldoorlog zorgde ineens voor veel verplichte verbeteringen in technologie: in de lucht, op de grond en in het water. Het bracht radar, radio en uiteindelijk ook straalvliegtuigen, raketten en kernwapens. Dit conflict is een van de beste voorbeelden van hoe oorlog innovatie aanjaagt. [7]
De Tweede Wereldoorlog zorgde ineens voor veel verplichte verbeteringen in technologie: in de lucht, op de grond en in het water. Het bracht radar, radio en uiteindelijk ook straalvliegtuigen, raketten en kernwapens. Dit conflict is een van de beste voorbeelden van hoe oorlog innovatie aanjaagt. [7]
Koude oorlog
Na de Tweede Wereldoorlog stonden de Verenigde Staten en bondgenoten (NAVO) tegenover de Sovjet-Unie
en bondgenoten (Warschaupact) tegen over elkaar in een ideologische strijd tussen kapitalisme en communisme (1945-1991).
Het was een 'koude oorlog': er was geen directe oorlog tussen de VS en de Sovjet-Unie,
maar er waren wel veel spanningen en conflicten via andere landen.
De rivaliteit tussen de Verenigde Staten en de Sovjet-Unie leidde tot waarschijnlijk de grootste verbeteringen in wetenschap en technologie ooit. Innovaties zoals verbeterde radar, ruimtevaart, satellieten, gps, en de voorloper van het internet ontstonden in deze periode. De Koude Oorlog laat zien dat politieke- en militaire concurrentie innovatie beïnvloeden. [8]
De rivaliteit tussen de Verenigde Staten en de Sovjet-Unie leidde tot waarschijnlijk de grootste verbeteringen in wetenschap en technologie ooit. Innovaties zoals verbeterde radar, ruimtevaart, satellieten, gps, en de voorloper van het internet ontstonden in deze periode. De Koude Oorlog laat zien dat politieke- en militaire concurrentie innovatie beïnvloeden. [8]
Vietnam oorlog
De Vietnam oorlog (1955-1975) was een oorlog tussen Noord-Vietnam (gesteund door de Sovjet-Unie en China) en Zuid-Vietnam
(gesteund door de Verenigde Staten en bondgenoten). Noord-Vietnam wilde Vietnam verenigen onder een communistische regering.
De VS wilde de verspreiding van het communisme tegengaan.
Vanwege het ruige terrein van het oorlogsgebied, werden tijdens de Vietnam oorlog op grote schaal helikopters ingezet voor transport en evacuaties. Ook targeting systemen zijn tijdens dit conflict sterk verbeterd. Dit conflict is belangrijk omdat het laat zien hoe oorlog de maak van nieuwe technologieën versnelt als er veel rivaliteit is en als de oorlog zich ineens in een geheel andere omgeving afspeelt. Bovendien valt deze oorlog samen met de Koude Oorlog: een periode waarin sowieso al veel gebeurt op het gebied van innovatie en wapenontwikkeling. [9]
Vanwege het ruige terrein van het oorlogsgebied, werden tijdens de Vietnam oorlog op grote schaal helikopters ingezet voor transport en evacuaties. Ook targeting systemen zijn tijdens dit conflict sterk verbeterd. Dit conflict is belangrijk omdat het laat zien hoe oorlog de maak van nieuwe technologieën versnelt als er veel rivaliteit is en als de oorlog zich ineens in een geheel andere omgeving afspeelt. Bovendien valt deze oorlog samen met de Koude Oorlog: een periode waarin sowieso al veel gebeurt op het gebied van innovatie en wapenontwikkeling. [9]
Golfoorlog
De Golfoorlog van 1990-1991 was een oorlog tussen Irak en een internationale coalitie onder leiding van de Verenigde Staten
(met o.a. Groot-Brittannië, Frankrijk, Saoedi-Arabië). Irak viel in 1990 buurland Koeweit binnen en bezette het.
De coalitie greep in om Koeweit te bevrijden.
Tijdens de Golfoorlog werd stealthtechnologie voor het eerst op grote schaal ingezet, vooral door het gebruik van de F-117 Nighthawk. Deze stealthtechnologie zorgt voor slechte detectie op radar waardoor militaire operaties effectiever moesten worden gemaakt, wat ook weer een tegenreactie veroorzaakte op het gebied van radar. De Golfoorlog is interessant omdat het laat zien hoe conflicten de ontwikkeling en toepassing van geavanceerde technologie versnellen. Daarnaast heeft onderzoek naar verminderde radar detectie ook invloed gehad op latere ontwikkelingen in luchtvaart en materialen. [10]
Tijdens de Golfoorlog werd stealthtechnologie voor het eerst op grote schaal ingezet, vooral door het gebruik van de F-117 Nighthawk. Deze stealthtechnologie zorgt voor slechte detectie op radar waardoor militaire operaties effectiever moesten worden gemaakt, wat ook weer een tegenreactie veroorzaakte op het gebied van radar. De Golfoorlog is interessant omdat het laat zien hoe conflicten de ontwikkeling en toepassing van geavanceerde technologie versnellen. Daarnaast heeft onderzoek naar verminderde radar detectie ook invloed gehad op latere ontwikkelingen in luchtvaart en materialen. [10]
Afghaanse oorlog
Oorlog (2001-2021) tussen de Verenigde Staten en NAVO-bondgenoten aan de ene kant, tegen de Taliban en andere islamistische groeperingen in Afghanistan aan de andere kant.
Na de aanslagen van 11 september 2001 eisten de VS dat de Taliban hun leider Osama bin Laden zou uitleveren.
Toen dit niet gebeurde, viel een internationale coalitie Afghanistan binnen.
De langdurige oorlog in Afghanistan zorgde voor veel ontwikkeling van drones op het gebied van verkenning, bewaking en aanvallen. Om de grote hoeveelheid verzamelde gegevens te verwerken, werd ook gebruik gemaakt van kunstmatige intelligentie. Dit conflict is belangrijk omdat het laat zien hoe de moderne oorlogvoering zorgt voor technologische innovaties die tegenwoordig ook buiten het leger worden gebruikt: bijvoorbeeld het gebruik van autonome systemen en drones. [11][12]
De langdurige oorlog in Afghanistan zorgde voor veel ontwikkeling van drones op het gebied van verkenning, bewaking en aanvallen. Om de grote hoeveelheid verzamelde gegevens te verwerken, werd ook gebruik gemaakt van kunstmatige intelligentie. Dit conflict is belangrijk omdat het laat zien hoe de moderne oorlogvoering zorgt voor technologische innovaties die tegenwoordig ook buiten het leger worden gebruikt: bijvoorbeeld het gebruik van autonome systemen en drones. [11][12]
Oekraïense oorlog
De oorlog in Oekraïne (2022-heden) is een momenteel actieve oorlog tussen Rusland en Oekraïne
waarin nieuwe innovaties gebruikt worden. Rusland ziet Oekraïne nog steeds als een Russische staat en wil het land graag onder zijn invloed houden.
Bovendien hekelt Rusland de Westerse georïenteerdheid van Oekraïne.
De oorlog in Oekraïne heeft geleid tot meer toepassingen van drones (bijvoorbeeld kamikaze drones), satellietcommunicatie en cyberoorlogvoering. Veel van deze technologieën worden snel aangepast, samen met de bijbehorende verdedigende reactie, aan de omstandigheden op het slagveld. Dit maakt het conflict erg relevant voor de onderzoeksvraag, de innovatie is namelijk in realtime zichtbaar. [13][14]
De oorlog in Oekraïne heeft geleid tot meer toepassingen van drones (bijvoorbeeld kamikaze drones), satellietcommunicatie en cyberoorlogvoering. Veel van deze technologieën worden snel aangepast, samen met de bijbehorende verdedigende reactie, aan de omstandigheden op het slagveld. Dit maakt het conflict erg relevant voor de onderzoeksvraag, de innovatie is namelijk in realtime zichtbaar. [13][14]
Meer over het onderzoek en deze website
Hoe ben ik te werk gegaan
Voor dit onderzoek heb ik een aantal conflicten uit de geschiedenis gekozen die relevant zijn om de deelvragen te kunnen beantwoorden. Deze deelvragen zijn:
- Wat is de innovatie en wat heeft die innovatie aangejaagd.
- Wat heeft het terrein en wat heeft logistiek er mee te maken.
- Zijn er mogelijk andere conflicten en ontwikkelingen die tijdens het gekozen conflict aanjagend hebben gewerkt.
- Zijn er effectieve defensieve middelen gebruikt die leiden tot innovatie of misschien juist wel of doeltreffende offensieve middelen.
In de kantlijn staan interessante feiten of leuke weetjes. Wil je meer weten? Gebruik dan de aanklikbare knoppen.
- Blauwe knoppen zijn voor extra verdieping over een specifiek onderwerp.
- Roze knoppen zijn voor extra informatie over bepaalde innovaties.
- Knoppen zoals hierboven zijn voor achtergrondinformatie bij het basisverhaal.
Wil je meteen naar dit antwoord en de basisverhalen overslaan, klik dan op de donkerroze 'eindconclusie-knop' hieronder.